EDOF-implantlenzen zijn ‘hot’! Vertegenwoordigers van leveranciers, oogartsen en zelfs onze patiënten spreken erover. Zaak dus om goed te begrijpen wat de term EDOF (Extended Depth of Focus) precies betekent en hoe dit patiënten helpt. Tijd om de zin- én onzin over EDOF te scheiden en te bepalen waar de werkelijke toegevoegde waarde van EDOF zit.

Alles in de juiste optiek

Juist omdat EDOF een eigenschap is die vaak ‘geclaimd’ wordt, kan er sprake zijn van begripsverwarring: sommige partijen beweren dat producten EDOF-eigenschappen bieden en wakkeren zo de verwarring alleen maar aan. Laten we starten met enkele begrippen… 

Een lens met een bepaalde sterkte heeft een brandpunt, een ‘focal point’. De brandpuntsafstand van een lens  wordt gedefinieerd als de afstand tussen de lens en het punt waar lichtstralen, die evenwijdig aan de optische as invallen, na de lens samenkomen omdat zij in de lens van richting zijn gebroken. Dat punt heet het brandpunt of de focus van de lens.   

In plaats van de brandpuntsafstand wordt in de oogheelkunde de lenssterkte gebruikt, de omgekeerde waarde van de brandpuntsafstand. Er kan met de lenssterkte eenvoudiger gerekend worden dan met de brandpuntsafstand. De eenheid voor de lenssterkte is dioptrie, gedefinieerd als 1 dpt = 1 m-1

Extended Depth of Focus (EDoF) zegt dat er sprake is van een verbeterde (extended) focus, ten opzicht van de brandpuntsafstand die voor een specifieke lens berekend kan worden. Wat is er anders ‘extended’…? 

Focus, focus, focus!

In de optica is de focus in theorie één punt, waar lichtstralen samenkomen. Focus is echter veel meer een ruimtelijk begrip dan één punt en wordt beïnvloed door sferische (en chromatische) aberraties. Deze aberraties verstoren de ideale focus en worden geassocieerd met imperfecties in de lens zelf. Aberraties hebben de neiging om te verergeren als de diameter van de iris toeneemt. Meer aberraties dus bij avond of nacht, minder aberraties overdag bij een kleine pupil. 

EDOF, meer dan enkel corrigeren

De eerder vermelde begripsverwarring, zit er bijvoorbeeld in dat lenzen die corrigeren voor sferische aberraties helemaal niets doen aan de ‘depth of focus’. Door gebruik te maken van positieve of negatieve sferische aberraties bij een implantlens kan de kwaliteit van een implantlens verbeterd worden, maar deze ontwikkeling draagt geenszins bij aan een Extended Depth of Focus

Lenzen met een positieve of negatieve correctie voor aberraties heffen de eigen effecten van imperfecties in de lens op. De lenzen zorgen voor één brandpunt in geval van monofocale implantlenzen. Maar is dit wel het juiste om te doen met een implantlens? 

Wat is EDOF dan juist wél?

Het doel van EDOF lenzen, lenzen met een Extended Depth of Focus, is het ontwikkelen van een ‘range’ van scherp zicht, in plaats van diverse focuspunten voor dichtbij en voor intermediair zicht, zoals dit momenteel gebeurt voor bifocale en trifocale lenzen.  

De techniek waarmee het EDOF-principe momenteel kan gerealiseerd worden bij implantlenzen, is tweeledig

  • Enerzijds door gebruik te maken van verschillende refractieve zones, van verschillende krommingen in één optiek. Zodoende worden diverse brandpunten gecreëerd en we spreken van EDOF-technologie als deze verschillende brandpunten in elkaar overlopen en zodoende een range van scherp zicht geven.  
  • Een tweede (en fundamenteel) andere technologie om dit te bereiken is via diffractie-principes. Dit implantlensprincipe werkt op basis van lichtbreking op overgangen in het materiaal. Licht verstrooid rondom een overgang in een lens is in staat om licht van eenzelfde golflengte te versterken. De belangrijkste beperking van het diffractieve principe is het verlies aan contrastgevoeligheid. 

Er is aangetoond dat sferische én irregulaire aberraties de ‘depth of focus’ kunnen vergroten, maar de aberraties verminderen ook de Modular Transfer Function (MTF), een maat voor de contrastgevoeligheid. Daarmee hebben aberraties een belangrijke invloed op het zien bij bepaalde lichtintensiteiten. Voldoende ‘depth of focus’, contrastgevoeligheid en gezichtsscherpte zijn essentieel voor een goede visuele prestatie. Om dit te bereiken dienen aberraties eerder te worden geoptimaliseerd dan geminimaliseerd, in geval van correcties zoals bij refractie- of cataractchirurgie. 

Juist wanneer er niet langer sprake is van accommodatie (zoals bij cataractchirurgie), wordt de scherptediepte (depth of focus) minder bij diffractieve systemen. 

Bron: Bakaraju, Ravi & Ehrmann, Klaus & Papas, Eric & Ho, Arthur. (2010). Depth-of-Focus and its Association with the Spherical Aberration Sign. A Ray-Tracing Analysis. Journal of Optometry. 3. 51-59. 10.3921/joptom.2010.51.

Deze beperking van diffractieve lenssystemen, probeert men deels op te lossen door meerdere brandpunten te creëren in een lens. Ons eigen oog heeft aberraties juist nodig en daardoor ontstaat een bredere depth of focus. 

Comfort-technologie: EDOF bij uitstek

Het is met andere woorden erg nodig dat we werken aan categorisering en nieuwe, duidelijkere terminologie. Maar het is even duidelijk dat EDOF IOL’s compromisloos hoge normen vereisen om aan dit label te voldoen, met name:

  • Uitstekend ver tot intermediair zicht (50cm)
  • Uitstekende contrastgevoeligheid
  • Geen Halo- of Glare-problemen
  • Goede resultaten onafhankelijk van pupilgrootte

Implantlenzen met de Comfort refractieve EDOFtechnologie bieden net die mogelijkheid: om niet alleen ver goed te kunnen zien, maar ook om het zicht op die tussenliggende afstand (intermediair) te verbeteren. Dit refractieve design biedt uitstekende visuele resultaten en minimale tot géén optische bijwerkingen (halo’s, glare, …). Daarnaast is er vanwege het refractieve design van de optiek, aanzienlijk minder sprake van verlies van contrastgevoeligheid.

Vrijwel alle cataractpatiënten die minder afhankelijk willen zijn van een bril, hebben baat bij deze lens, die bestaat in een hydrofobe en een hydrofiele variant. Kiezen voor een Comfort, Refractieve EDOF lens, betekent daarnaast ook een economisch verantwoorde keuze, voor alle partijen.

Meer over onze EDOF-implantlenzen:

Leave a Reply

Abonneer op Nieuwsbrief

Volg onze Blog